Болжам: Нефтчи — Капаз

Алдымен жалпы сурет. Нефтчидің соңғы үш ойыны тең аяқталды: Нефтчи 0:0 Сабах, Карабах 3:3 Нефтчи, Нефтчи 1:1 Тұран Товуз. Бұған дейін қыркүйекте екі жеңіс болған: Имишли 2:3 Нефтчи және Габала 0:3 Нефтчи. Капаз керісінше бес ойыннан бері жеңілмей келеді: үш жеңіс, екі тең ойын.

Бірінші сценарий: Нефтчи тең ойын сериясын үзеді

Үй иелерінің жеңісіне ең көп дәлел бар. Нефтчи лигада ең көп гол соққан команда: 9 турда 22 гол. Көшбасшы Сабахтың өзінде 18 гол бар. Бакулықтардың үздік бомбардирі қазірдің өзінде 8 гол соқты, ал Капаздың ең үздік мергенінде 3 гол ғана. Шабуылдағы бұл айырма қағаз жүзінде ғана емес, алаңда да сезілуі тиіс.

Оның үстіне Нефтчи маусымда бір рет қана жеңілді: 9 ойында 5 жеңіс, 3 тең ойын және 1 жеңіліс, доп айырмасы 22:9. Яғни бакулықтардың қазіргі сериясы — жеңілістер емес, жеңісті ұстап тұра алмау. Мұндай команда әдетте бір кезде сериясын үзеді, және мұны төменірек тұрған қарсыласпен үйдегі ойында істеген қисынды. Менің ойымша, дәл осы матч сол сәтке ең лайықты.

Тағы бір дәлел — соңғы үш тең ойынның қарсыластары. Сабах өткен маусымда тарихында алғаш рет чемпион атанды, Карабах екінші болды, Тұран Товуз үшінші. Яғни Нефтчи ұпайды өткен маусымның медаль иегерлеріне жоғалтты. Сабах тамызда Израиль чемпионы Хапоэль Беэр-Шеваны жеңіп, алғаш рет Чемпиондар лигасының негізгі кезеңіне шықты. Ондай қарсыласпен 0:0 ойнау дағдарыс белгісі емес.

Карабахтағы 3:3 ойыннан кейінгі пікір де қызық. Үй иелерінің бас бапкері матчтан соң Нефтчиді жақсы ұйымдасқан команда деп атап, қонақтар өз ойынымызды ойнатпады деп мойындады. Чемпионаттың вице-чемпионының бапкері осылай айтса, Нефтчидің «дағдарысын» тым үлкейтіп көрсетудің қажеті жоқ шығар. Сол турдан кейін бакулықтар 17 ұпаймен екінші орында болатын.

Және ең соңғы кездесу де Нефтчидің пайдасына. 23 мамырда, өткен маусымның соңында, Капаз 0:1 Нефтчи болды. Бакулықтар Гянджадан жеңіспен оралды. Бұл сценарий іске асуы үшін Нефтчиге ерте гол керек: Капаз өз ойынын қорғаныстан құрады, ал ертерек ашылған есеп оны шабуылға шығуға мәжбүр етеді.

Сандар да осы сценарийді қолдайды. Dala Sport KZ моделі Нефтчиге 71% береді, бір автор 70%, екіншісі 66%. Тіпті ең сақ автордың өзі үй иелеріне 55% қалдырады.

Нефтчи үшін жеңістің турнирлік бағасы да жоғары. Маусым 14 тамызда басталып, 24.05.2027 аяқталады, ал екінші орын Конференция лигасының екінші іріктеу кезеңіне жолдама береді. Чемпион Чемпиондар лигасының бірінші іріктеу кезеңінен бастайды. Нефтчи үшін Сабахтан қалмау — тек абырой емес, келесі жазғы еурокубок жолының бастапқы нүктесі.

Екінші сценарий: төртінші тең ойын

Модель тең ойынға 18% береді, ал ең сақ автор 26%. Бұл сценарийдің негізгі дәлелі — Капаздың ойын стилі. Команда 8 турда 9 гол соқты және дәл сонша гол жіберді. Соңғы бес ойынның бірде-бірінде бір голдан артық өткізбеді, екеуінде қақпасы құрғақ қалды. Капаз 1:1 Сумгаит және Капаз 1:1 Зира — тең ойындар оған жат емес.

Нефтчи жағынан да тең ойынға итермелейтін жайт бар: команда соңғы үш ойында төрт гол жіберді және жеңісті ұстап тұра алмады. Карабахта алты голды ойын болды, бірақ бакулықтар ұпайдың біреуін ғана алды. Үйде Тұранмен ойында да бір гол жеткіліксіз болды. Тағы бір фактор — күнтізбе. 1 қарашада Нефтчиді Шамахыда сапар ойыны күтіп тұр, яғни Капазбен кездесуге дейін бес-ақ күн бар.

Шамахымен ойынның тағы бір қыры бар. Шамахыны маусымда Капаздың бұрынғы бас бапкері қабылдады: ол Гянджадағы клубпен келісімшартын 29 мамырда бұзып, 2 маусымда жаңа командаға келді. Яғни 1 қарашада Нефтчиге Капазды жақсы білетін маман қарсы тұрмақ. Ал Капазда жаңа бапкер 23 маусымнан бері жұмыс істейді, және оның командасы маусымды күтілгеннен әлдеқайда жақсы бастады.

Тең ойын кімге тиімді? Әрине, Капазға. Ол жеңілмеу сериясын алтыға жеткізеді, ал Нефтчи қатарынан төртінші рет ұпай жоғалтады. Оның үстіне Карабахтың да 18 ұпайы бар, бірақ ол бір ойынды кем өткізді. Тең ойыннан кейін бакулықтар екінші орынды оңай жоғалтуы мүмкін.

Айтпақшы, Нефтчидің маусымдағы барлық үш тең ойыны соңғы үш турға келді. Бұл кездейсоқтық па, әлде команданың ырғағы шынымен бұзылды ма — нақты айту қиын. Бірақ Сабах сияқты көшбасшы 9 ойында 18 гол соғып, бір ғана гол жіберіп отырғанда, әр жоғалған ұпай чемпиондық жарыстан алыстатады.

Үшінші сценарий: Гянджа таулықтары Бакуде жеңеді

Модель қонақтарға 11% береді, авторлардың бірі 20%. Бұл ең аз ықтимал сценарий, бірақ мүмкін емес деп айтуға ерте. Капаз сапарда соңғы екі ойынның екеуін де жеңді: Араз 0:2 Капаз және Шафа 1:2 Капаз. Рас, бұл қарсыластар кестенің ең соңында тұр, Шафада 3 ұпай, Аразда 2 ұпай ғана. Бірақ екі ойында да Капаз екі гол соқты, бұл команданың маусымдағы орташа көрсеткішінен жоғары. Сапарда гянджалықтар үйдегіден батылырақ ойнайтын сияқты.

Капаздың тарихы да бар. 1959 жылы құрылған клубтың лақап аты «Таулықтар». Тоқсаныншы жылдары ол Әзербайжан чемпионы атағын үш рет алған: 1994/95, 1997/98 және 1998/99 маусымдарында, сондай-ақ төрт кубок жеңіп алған. Бірақ соңғы жылдары клуб көбіне төменгі жақта жүрді: өткен маусымды он екі команданың ішінде оныншы болып, 27 ұпаймен аяқтады.

Капаздың биылғы есебі: 8 ойында 4 жеңіс, 2 тең ойын, 2 жеңіліс. Екі жеңіліс те маусымның басында болған, қыркүйектің ортасынан бері команда ұтылған жоқ. Жаңа бапкер маусымды осындай нәтижемен бастайды деп ешкім күтпеген шығар. Бакуде ұпай алу гянджалықтар үшін сол сериядағы ең маңызды қадам болар еді.

Сондықтан қазіргі алтыншы орын — Гянджа үшін жағымды тосынсый. Бакуде жеңіс Капазды 17 ұпайға жеткізер еді, яғни Нефтчиден бір ұпай ғана артта қалар еді. Екінші мен алтыншы орынның арасы қазір төрт ұпай. Бұл сценарий іске асуы үшін қонақтарға құрғақ қақпа және бір сәтті шабуыл қажет, дәл Араз бен Шафа ойындарындағыдай.

Капаздың маусымындағы тағы бір ерекшелік — гол соғу ауыртпалығы бір адамға түспейді. Ең үздік мергеннің үш голы бар, яғни қалған голдарды әр түрлі ойыншылар соққан. Мұндай командаға қарсы бір адамды жабу жеткіліксіз. Бакулықтарда керісінше, бір шабуылшы 8 гол соқты, және оны тоқтатқан қарсылас Нефтчидің шабуылын едәуір әлсіретеді.

Тоқсан жылға жуық тарих және он мыңдық арена

Нефтчи 1937 жылы құрылған, қазіргі атауын 1968 жылдан бері алып жүр. 1966 жылы клуб КСРО чемпионатының қола жүлдегері атанған. Әзербайжанда бакулықтардың есебінде 9 чемпиондық атақ және 6 кубок бар, ал 2012 жылы Нефтчи Әзербайжан клубтарының ішінде бірінші болып еурокубоктың топтық кезеңіне шықты: Еуропа лигасының плей-офф кезеңінде АПОЭЛ-ді екі ойынның қорытындысы бойынша 4:2 есебімен өтті.

Үй алаңы — Бакудегі Палмс Спортс Арена, 10289 орындық, 2012 жылы ашылған. Қызығы, Гянджадағы Капаздың стадионы үлкенірек, 15343 орын. Бірақ бұл кеште трибуналар бакулықтарды қолдайды. Дегенмен Нефтчи үйдегі соңғы екі ойында ұпай жоғалтты: Сабахпен 0:0, Тұранмен 1:1. Өз трибунасының қолдауы бакулықтарға жеңіс әкелмеді, және бұл жолы да үй алаңы өздігінен ештеңе шешпейді.

Қорытынды ретінде бір сұрақ. Нефтчи өткен маусымда үштікке бір ғана жеңіс жетпей қалды: Тұранмен ұпайы тең болды, бірақ жеңіс саны бойынша 16-ға қарсы 17 болып, төртінші орынмен шектелді. Енді биылғы маусымда тағы бір рет төменгі жақтағы команданы жеңе алмаса, сол оқиға қайталанып кетпей ме? Әзірге бұл тек сұрақ. Жауабын 6 қарашада Бакудегі кеш көрсетпек.