Бір федерация, үш құрама, бір ғана нәтиже

ФИФА-ның футзал рейтингінде Қазақстан 8-орында тұр, ал футболда — 111-орында. Екі жол арасында 103 позиция бар. Осы айырманың артында 2021 жылғы әлем чемпионатының жартылай финалы жатыр: сол турнирде Қазақстан төртінші орынға шықты, ал чемпион атанған Португалия оны тек пенальти сериясында ұтты.

Әлемдегі 8-орын және 111-орын

Футзал рейтингіндегі 8-орын — 2026 жылғы 8 мамырдағы дерек, ал тарихындағы ең жоғары көрсеткіші 2024 жылғы қарашадағы 5-орын болып қалады. Қазақстан ұлттық футбол құрамасы сол ФИФА рейтингінде 111-жолда, дерек 2026 жылғы 20 шілдеде алынған. Екі жолдың арасы — 103 позиция. Футболшылар әлем чемпионатына да, Еуропа чемпионатына да бірде-бір рет іріктелген жоқ; ең жақын келгені — Еуро-2024 іріктеуіндегі плей-офф, онда олар Грекиядан 0:5 есебімен ұтылды.

Қазақстан футболы УЕФА-ға 2002 жылы өтті, оған дейін 1992 жылдан бері АФК құрамында болды. Футзал құрамасы еуропалық турнирлерге бір жыл ерте шықты: Қазақстан 2001 жылы УЕФА-ға мүшелікке үміткер болды.

Әлем чемпионатының жартылай финалы пенальтимен аяқталды

2021 жылғы әлем чемпионатын Литва қабылдады, ал Қазақстан A тобын 7 ұпаймен жеңіп шықты: Коста-Рикамен 6:1, үй иелерімен 3:0, Венесуэламен 1:1. 1/8 финалда ол Таиландты 7:0 есебімен ұтты, ширек финалда Иранды 3:2 жеңді. Португалиямен өткен жартылай финал қосымша уақытта 2:2 болып бітті, ал пенальти сериясында Қазақстан 3:4 есебімен ұтылды. Үшінші орын үшін матчта Бразилия 4:2 жеңді. Сол турнирде Португалия чемпион атанды, Аргентина екінші, Бразилия үшінші, Қазақстан төртінші болды.

2024 жылы Португалияны 1/8 финалда ұтты

2024 жылғы Өзбекстандағы әлем чемпионатында Қазақстан D тобында екінші орын алды: 2 матчта жеңіп, 1 матчта ұтылды, добы 11:8, ұпайы 6. 1/8 финалда ол Португалияны 2:1 есебімен ұтты — 2021 жылғы жартылай финалда пенальти сериясын ұтқызған дәл сол командасын. Ширек финал қысқа болды: Аргентина 6:1 жеңді.

Сегіз жылда үш пенальти сериясы, үшеуі де ұтылған

2018 жылғы Еуропа чемпионатының жартылай финалын Қазақстан қосымша уақытта Испаниямен 5:5-ке жеткізіп, серияны 1:3 есебімен ұтқызды. 2021 жылғы әлем чемпионатының жартылай финалында Португалиямен 2:2 болды, серия 3:4 аяқталды. Еуро-2026 іріктеуінің плей-оффында команда Фазанодағы бірінші матчта 2025 жылғы 18 қыркүйекте Италиядан 1:2 ұтылды, Астанадағы жауап матчты 2025 жылғы 23 қыркүйекте 3:2 ұтты — екі матчтың қорытындысы 4:4, — және сериядан тағы айырылды, 0:2. Турнирге Италия барды. Сегіз жылда құрама үш рет пенальти сериясына жетті және бірде-бірін жеңген жоқ.

Құраманың барлық турнирлері: Гватемала-2000-нан Еуро-2026-ға дейін

Құрама төрт әлем чемпионатында және жеті Еуропа чемпионатында ойнады. Кестедегі бетбұрыс жылдар бойынша көрінеді: 2016 жылға дейінгі бес турнирде ол топтан бірде-бір рет шыға алмады, ал 2016 жылдан бастап алты турнирде топтан әр жолы шықты.

Сербиядағы 2016 жылғы Еуропа чемпионатының қоласы — құраманың жалғыз медалі. Топтан ол екінші орынмен өтті: Ресейден 1:2 ұтылып, Хорватияны 4:2 жеңді. Одан әрі Италиямен ширек финал — 5:2, Испаниямен жартылай финал — 3:5, ал үй иелерімен үшінші орын матчын Қазақстан 5:2 ұтты.

Жағажай футболы әлем чемпионатына бірде-бір рет шыққан жоқ

Қазақстанның жағажай футболы жөніндегі құрамасы әлем чемпионатына бірде-бір рет іріктелген жоқ. BSWW рейтингінде ол 2026 жылғы 1 маусымдағы дерек бойынша 68-орында. Алғашқы матчын команда 2010 жылғы 11 шілдеде өткізіп, Франциядан 1:5 ұтылды, ал ең ірі жеңісін 2018 жылғы 21 шілдеде алды — Грекияны 4:0.

Не белгісіз

Ашық дереккөздер бұл айырманың қайдан шыққанын түсіндірмейді. Құрам, қаржыландыру және клубтық база оларда талданбаған, ал ойыншылардың тегінен қорытынды шығармаймыз: бұл дерек емес, болжам болар еді. Хаттамалардан басқа нәрсе көрінеді — шығу пішіні. Сегіз жылда құрама үш рет турнирлік матчты пенальти сериясына жеткізді және үшеуін де ұтқызды.